اهمیت تعادل و کیفیت تغذیه در دوران بارداری
پیشگیری از ابتلا به یبوست در بارداری
دلایل و عوامل مؤثر در تشخیص ناباروری با علت نامشخص
یبوست بارداری
درمان ریفلاکس در کودکان
تغییرات واژن و تمایلات جنسی بعد از زایمان
لزوم سلامت دهان و دندان پیش از اقدام به بارداری
کولیک یا قولنج در شیرخواران
نگرانی‌های مادران در مورد شیردهی به نوزاد
موارد منع شیردهی مادر
اهمیت تعادل و کیفیت تغذیه در دوران بارداری پیشگیری از ابتلا به یبوست در بارداری دلایل و عوامل مؤثر در تشخیص ناباروری با علت نامشخص یبوست بارداری درمان ریفلاکس در کودکان تغییرات واژن و تمایلات جنسی بعد از زایمان لزوم سلامت دهان و دندان پیش از اقدام به بارداری کولیک یا قولنج در شیرخواران نگرانی‌های مادران در مورد شیردهی به نوزاد موارد منع شیردهی مادر
آیا ممکن است در طول بارداری پریود شویم؟ تفاوت پریود و خونریزی بارداری
لینک کوتاه :
آیا ممکن است در طول بارداری پریود شویم؟ پاسخ کوتاه این است که خیر؛ پریود واقعی در دوران بارداری اتفاق نمی‌افتد، اما ممکن است بعضی زنان در این دوران دچار لکه‌بینی یا خونریزی شبیه قاعدگی شوند. این خونریزی گاهی خفیف و بدون مشکل جدی است، اما در برخی موارد می‌تواند نشانه عوارضی مانند سقط جنین، بارداری خارج‌رحمی یا مشکلات جفت باشد.
طبق گزارش کالج متخصصان زنان و زایمان آمریکا (ACOG)، حدود ۱۵ تا ۲۵ درصد زنان باردار در سهماهه اول درجاتی از خونریزی را تجربه می‌کنند. بااین‌حال، مشاهده خون در بارداری را نباید بدون بررسی، طبیعی یا مشابه پریود ماهانه در نظر گرفت.
اگر تست بارداری شما مثبت شده، اما در زمان همیشگی پریود دچار خونریزی شده‌اید، لازم است علت آن مشخص شود. در ادامه توضیح می‌دهیم که چرا قاعدگی در بارداری متوقف میشود، تفاوت خونریزی بارداری با پریود چیست و چه زمانی باید برای بررسی پزشکی اقدام کنید.
چرا در دوران بارداری پریود نمی‌شویم؟
برای درک اینکه چرا پریود در بارداری اتفاق نمی‌افتد، ابتدا باید بدانیم قاعدگی چگونه شروع میشود. در هر چرخه قاعدگی، تحت تأثیر تغییرات هورمونی، پوشش داخلی رحم یا آندومتر ضخیم میشود تا شرایط برای لانه‌گزینی تخمک بارورشده فراهم شود. اگر بارداری رخ ندهد، سطح هورمون‌های حمایت‌کننده از این پوشش کاهش پیدا می‌کند و بخش‌هایی از آندومتر ریزش می‌کنند. این فرایند باعث خونریزی قاعدگی میشود.
اما زمانی که بارداری شکل میگیرد، تغییرات هورمونی به حفظ پوشش رحم و ادامه رشد جنین کمک می‌کنند. در نتیجه، فرایند طبیعی ریزش دوره‌ای آندومتر که موجب پریود میشود، متوقف خواهد شد. بنابراین خونریزی واژینال پس از شروع بارداری، حتی اگر از نظر زمان یا مقدار شبیه پریود باشد، قاعدگی واقعی محسوب نمی‌شود.
نکته مهم: بعضی زنان در هفتههای نخست بارداری خونریزی خفیفی را تجربه می‌کنند و تصور می‌کنند که پریود شده‌اند. این اتفاق ممکن است باعث شود بارداری دیرتر تشخیص داده شود.
تفاوت لکه‌بینی در بارداری و پریود چیست؟
لکه‌بینی و پریود ممکن است از نظر ظاهری مشابه باشند، اما علت آن‌ها یکسان نیست. لکه‌بینی معمولاً به خروج مقدار کمی خون گفته میشود که ممکن است تنها روی لباس زیر یا دستمال مشاهده شود. در مقابل، خونریزی قاعدگی معمولاً حجم بیشتری دارد و در چند روز ادامه پیدا می‌کند. بااین‌حال، همیشه نمی‌توان از روی رنگ، مقدار یا مدت خونریزی تشخیص داد که فرد پریود شده یا باردار است.
| ویژگی | پریود معمولی | لکه‌بینی در بارداری |
|---|---|---|
| زمان وقوع | معمولاً مطابق چرخه قاعدگی | ممکن است در زمان‌های مختلف بارداری رخ دهد |
| مقدار خون | معمولاً بیشتر و نیازمند نوار بهداشتی | اغلب کم، اما گاهی خونریزی شدیدتر است |
| رنگ خون | معمولاً قرمز یا قرمز تیره | ممکن است صورتی، قهوه‌ای یا قرمز باشد |
| مدت خونریزی | معمولاً چند روز | متغیر؛ از چند لکه تا خونریزی طولانی‌تر |
| علت | ریزش دوره‌ای پوشش رحم | تغییرات دهانه رحم، مشکلات بارداری یا علل دیگر |
این جدول تنها تفاوت‌های معمول را نشان می‌دهد. خونریزی دوران بارداری همیشه خفیف نیست و ممکن است به اندازه پریود یا حتی شدیدتر باشد.
آیا لکه‌بینی قهوه‌ای در بارداری طبیعی است؟
لکه‌بینی قهوه‌ای معمولاً نشان‌دهنده خونی است که مدتی از خروج آن از رگ گذشته است. این خون ممکن است در ابتدای بارداری یا پس از بعضی تغییرات دهانه رحم مشاهده شود. با وجود این، قهوه‌ای بودن خون به‌تنهایی نشان نمی‌دهد که علت خونریزی بی‌خطر است. اگر باردار هستید و لکه‌بینی قهوه‌ای دارید، بهتر است موضوع را به پزشک یا ماما اطلاع دهید؛ به‌ویژه اگر خونریزی تکرار میشود یا با درد همراه است.
علت پریود شدن در ماه اول بارداری چیست؟
آنچه بعضی زنان به‌عنوان پریود شدن در ماه اول بارداری توصیف می‌کنند، معمولاً نوعی خونریزی مرتبط با بارداری است. در هفتههای ابتدایی، علت خونریزی ممکن است تغییرات طبیعی بدن باشد؛ اما گاهی نیز به بررسی پزشکی نیاز دارد.
خونریزی ناشی از لانه‌گزینی جنین
یکی از توضیح‌های مطرح‌شده برای لکه‌بینی در اوایل بارداری، خونریزی لانه‌گزینی است. این خونریزی ممکن است حدود ۱۰ تا ۱۴ روز پس از لقاح و نزدیک زمان پریود موردانتظار مشاهده شود. معمولاً مقدار آن کم است و مدت زیادی ادامه پیدا نمی‌کند. بااین‌حال، هر لکه‌بینی در زمان پریود لزوماً ناشی از لانه‌گزینی نیست و تنها با مشاهده رنگ یا مقدار خون نمی‌توان این علت را تأیید کرد. برای آشنایی بیشتر با این موضوع، مقاله خونریزی لانه گزینی را مطالعه کنید.
تغییرات دهانه رحم
در دوران بارداری، خون‌رسانی به دهانه رحم افزایش پیدا می‌کند. این تغییر ممکن است باعث شود بافت دهانه رحم حساس‌تر شود و راحت‌تر خونریزی کند. به همین دلیل، برخی زنان پس از رابطه جنسی یا معاینه زنان، مقدار کمی لکه‌بینی مشاهده می‌کنند. اگرچه این نوع خونریزی همیشه نشانه مشکل جدی نیست، بهتر است علت آن با پزشک بررسی شود.
هماتوم ساب‌کوریونیک یا تجمع خون اطراف کیسه بارداری
گاهی خون بین غشای کوریون و دیواره رحم جمع میشود. به این وضعیت هماتوم ساب‌کوریونیک گفته میشود. این مشکل ممکن است باعث لکه‌بینی یا خونریزی با شدت‌های متفاوت شود و گاهی تنها در سونوگرافی تشخیص داده میشود. بسیاری از هماتوم‌های کوچک بدون ایجاد عارضه جدی برطرف می‌شوند، اما بعضی موارد به پیگیری دقیق‌تر نیاز دارند. میزان خطر به عواملی مانند اندازه هماتوم، سن بارداری و شرایط مادر بستگی دارد.
سقط جنین یا بارداری خارج‌رحمی
گاهی خونریزی ابتدای بارداری می‌تواند نشانه یک مشکل مهم باشد. در سقط جنین ممکن است خونریزی همراه با درد زیر شکم، گرفتگی عضلات یا خروج لخته و بافت رخ دهد. البته همه خونریزی‌های اوایل بارداری به سقط منجر نمی‌شوند. بارداری خارج‌رحمی نیز زمانی رخ می‌دهد که بارداری خارج از حفره رحم، معمولاً در لوله فالوپ، شکل بگیرد. این وضعیت ممکن است باعث خونریزی واژینال، درد یک‌طرفه شکم، سرگیجه یا درد شانه شود و در صورت پارگی لوله فالوپ خطرناک باشد. اگر درباره ارتباط خونریزی و سقط نگران هستید، مقاله تهدید به سقط جنین چیست و چه علائمی دارد؟ اطلاعات بیشتری ارائه می‌دهد.
علت خونریزی در سهماهه دوم و سوم بارداری چیست؟
خونریزی در سهماهه دوم یا سوم نسبت به ابتدای بارداری کمتر شایع است و ممکن است نشانه مشکلات مهم‌تری باشد. در این دوران، خونریزی می‌تواند با تغییرات دهانه رحم، عفونت‌ها، مشکلات جفت یا شروع زایمان ارتباط داشته باشد.
جفت سرراهی
جفت سرراهی زمانی اتفاق می‌افتد که جفت در بخش پایینی رحم قرار گرفته و دهانه داخلی رحم را تا حدی یا به‌طور کامل می‌پوشاند. یکی از نشانه‌های این وضعیت، خونریزی واژینال است که ممکن است بدون درد اتفاق بیفتد. جفت سرراهی در بعضی بارداری‌ها با ادامه رشد رحم تغییر موقعیت پیدا می‌کند، اما اگر تا اواخر بارداری باقی بماند، ممکن است به مراقبت ویژه یا زایمان سزارین نیاز باشد.
جداشدگی زودرس جفت
جداشدگی زودرس جفت زمانی رخ می‌دهد که جفت پیش از تولد نوزاد، به‌طور کامل یا جزئی از دیواره رحم جدا شود. این وضعیت ممکن است با درد شکم یا کمر، سفت شدن رحم و خونریزی همراه باشد. گاهی نیز خونریزی در داخل رحم باقی می‌ماند و مقدار خون قابل‌مشاهده کم است. جداشدگی جفت یک وضعیت مهم پزشکی است و ممکن است سلامت مادر و جنین را تهدید کند.
عفونت‌ها و مشکلات دهانه رحم
عفونت‌های واژن یا دهانه رحم، التهاب و برخی تغییرات بافتی نیز می‌توانند باعث خونریزی شوند. اگر خونریزی با سوزش ادرار، ترشحات بدبو، خارش، تب یا درد همراه باشد، بررسی عفونت اهمیت بیشتری دارد.
شروع زایمان یا زایمان زودرس
در هفتههای پایانی بارداری، ممکن است با آماده شدن دهانه رحم برای زایمان، ترشحات مخاطی آغشته به خون مشاهده شود. این وضعیت گاهی «نشانه خونی زایمان» نامیده میشود. وجود مقدار کمی خون در ترشحات نزدیک زمان زایمان الزاماً به معنای شروع فوری زایمان نیست. اما اگر خونریزی پیش از هفته ۳۷ همراه با انقباضات منظم، فشار لگنی یا خروج مایع از واژن باشد، باید احتمال زایمان زودرس بررسی شود.
آیا ممکن است در دوران بارداری هر ماه پریود شویم؟
خیر. قاعدگی ماهانه واقعی در یک بارداری در حال ادامه اتفاق نمی‌افتد. بااین‌حال، ممکن است بعضی زنان در چند نوبت خونریزی داشته باشند و به دلیل هم‌زمانی تقریبی با چرخه قاعدگی قبلی، تصور کنند که هر ماه پریود می‌شوند. این تصور به‌ویژه زمانی ایجاد میشود که بارداری هنوز تشخیص داده نشده باشد یا فرد چرخه‌های قاعدگی نامنظمی داشته باشد.
گاهی زنان به دلیل خونریزی‌های تکرارشونده، متوجه بارداری خود نمی‌شوند. این وضعیت ممکن است در برخی موارد بارداری دیرتشخیص‌داده‌شده یا پنهان دیده شود. اما خونریزی دوره‌ای در بارداری را نباید نوعی پریود طبیعی دانست. هر نوبت خونریزی نیازمند توجه به سن بارداری، مقدار خون و علائم همراه است.
اگر در دوران بارداری خونریزی داشتیم، چه کنیم؟
اگر بارداری شما تأیید شده و دچار خونریزی شده‌اید، مهم‌ترین اقدام این است که علت احتمالی آن بررسی شود. تا زمان دریافت راهنمایی پزشکی، اقدامات زیر می‌توانند کمک‌کننده باشند:
- مقدار خونریزی را بررسی کنید. مشخص کنید خونریزی فقط به شکل چند لکه است یا نوار بهداشتی را خیس می‌کند.
- به علائم همراه توجه کنید. درد شکم، سرگیجه، ضعف، تب یا خروج لخته را جدی بگیرید.
- از نوار بهداشتی استفاده کنید. این کار کمک می‌کند مقدار خونریزی را بهتر پیگیری کنید.
- زمان و دفعات خونریزی را ثبت کنید. دانستن زمان شروع و تغییرات آن به پزشک در ارزیابی کمک می‌کند.
- با پزشک یا ماما تماس بگیرید. حتی در صورت خفیف بودن خونریزی، بهتر است برای بررسی و تعیین اقدام بعدی راهنمایی بگیرید.
- خودسرانه دارو مصرف نکنید. مصرف داروهای هورمونی، گیاهی یا داروهای کنترل خونریزی بدون تجویز پزشک ممکن است نامناسب باشد.
استراحت مطلق نیز درمان اثبات‌شده‌ای برای همه انواع خونریزی بارداری نیست. میزان فعالیت مناسب باید با توجه به علت خونریزی و وضعیت مادر مشخص شود. برای اطلاعات تکمیلی، مقاله خونریزی در بارداری را بخوانید.
چه زمانی خونریزی بارداری خطرناک است و باید به پزشک مراجعه کنیم؟
هر خونریزی در دوران بارداری باید به اطلاع پزشک یا مامای مراقب بارداری برسد؛ اما بعضی علائم به بررسی فوری نیاز دارند. اگر هرکدام از نشانه‌های زیر را دارید، برای دریافت کمک فوری پزشکی اقدام کنید:
- خونریزی شدید که نوار بهداشتی را به‌سرعت خیس می‌کند.
- درد شدید شکم یا لگن، به‌ویژه درد یک‌طرفه.
- درد شانه همراه با خونریزی یا درد شکم.
- سرگیجه شدید، ضعف غیرعادی، غش یا کاهش سطح هوشیاری.
- خونریزی همراه با درد شدید، انقباضات مداوم یا خروج بافت.
- خونریزی همراه با تب یا احساس بیماری شدید.
در نیمه دوم بارداری، خونریزی به‌ویژه در صورت کاهش حرکات جنین، درد مداوم شکم یا سابقه جفت سرراهی باید فوراً بررسی شود.
هشدار پزشکی: خونریزی شدید، درد شدید شکم، درد شانه یا غش می‌توانند نشانه وضعیتی تهدیدکننده حیات مانند بارداری خارج‌رحمی پاره‌شده یا خونریزی شدید باشند. در چنین شرایطی نباید منتظر نوبت معمول پزشک ماند.
علت خونریزی در بارداری چگونه تشخیص داده میشود؟
برای تشخیص علت خونریزی، پزشک ابتدا سن بارداری، سابقه پزشکی، مقدار خون و علائم همراه را بررسی می‌کند. بسته به وضعیت مادر، ممکن است از روش‌های زیر استفاده شود.
آزمایش بارداری و اندازه‌گیری بتا hCG
اگر هنوز بارداری تأیید نشده باشد، آزمایش ادرار یا خون می‌تواند به تشخیص بارداری کمک کند. تست خانگی بارداری معمولاً از نخستین روز عقب افتادن قاعدگی قابل‌اعتمادتر است. اگر زمان پریود بعدی مشخص نباشد، انجام تست دست‌کم ۲۱ روز پس از رابطه جنسی محافظت‌نشده توصیه میشود. در بعضی موارد، پزشک برای بررسی روند بارداری، اندازه‌گیری هورمون بتا hCG را در چند نوبت تجویز می‌کند. البته مقدار این هورمون به‌تنهایی برای تشخیص قطعی محل یا سلامت بارداری کافی نیست و باید در کنار سونوگرافی و سایر یافته‌ها بررسی شود.
سونوگرافی بارداری
سونوگرافی یکی از مهم‌ترین روش‌ها برای بررسی علت خونریزی است. بسته به سن بارداری و شرایط بیمار، ممکن است سونوگرافی شکمی یا واژینال انجام شود. سونوگرافی به پزشک کمک می‌کند محل بارداری، وضعیت رشد جنین و بعضی مشکلات احتمالی مانند هماتوم یا اختلالات جفت را ارزیابی کند. در اوایل بارداری، گاهی برای رسیدن به تشخیص قطعی به تکرار سونوگرافی نیاز است؛ زیرا ممکن است بارداری هنوز برای مشاهده کامل ساختارهای آن بسیار زود باشد.
معاینه و آزمایش‌های تکمیلی
در برخی موارد، پزشک وضعیت دهانه رحم را بررسی می‌کند یا برای تشخیص عفونت آزمایش درخواست می‌دهد. آزمایش شمارش سلول‌های خونی، تعیین گروه خونی و Rh نیز ممکن است لازم باشد. اگر گروه خونی مادر Rh منفی باشد، پزشک با توجه به سن بارداری، مقدار خونریزی و شرایط بالینی درباره نیاز به تزریق ایمونوگلوبولین Anti-D تصمیم میگیرد.
آیا خونریزی در دوران بارداری به جنین آسیب می‌رساند؟
خونریزی در بارداری همیشه به معنای آسیب دیدن جنین نیست. بسیاری از زنانی که در هفتههای نخست بارداری لکه‌بینی دارند، در ادامه بارداری سالمی را تجربه می‌کنند. برای مثال، بعضی خونریزی‌های خفیف ناشی از تغییرات دهانه رحم یا هماتوم‌های کوچک، بدون ایجاد عارضه جدی برطرف می‌شوند. در مقابل، بعضی علت‌های خونریزی مانند جداشدگی زودرس جفت، بارداری خارج‌رحمی یا برخی موارد سقط جنین ممکن است عوارض مهمی داشته باشند.
به همین دلیل، نمی‌توان صرفاً از روی مقدار یا رنگ خون، درباره سلامت جنین قضاوت کرد. اگر در حال بررسی سن بارداری و مراحل رشد جنین هستید، مقاله مدت زمان یک بارداری طبیعی می‌تواند اطلاعات بیشتری درباره محاسبه هفتههای بارداری ارائه دهد.
جمع‌بندی
پریود در بارداری به معنای واقعی اتفاق نمی‌افتد، زیرا پس از شکل‌گیری بارداری، فرایند ریزش دوره‌ای پوشش رحم متوقف میشود. بااین‌حال، بعضی زنان در این دوران لکه‌بینی یا خونریزی شبیه پریود را تجربه می‌کنند. خونریزی در اوایل بارداری ممکن است با لانه‌گزینی، تغییرات دهانه رحم یا تجمع خون اطراف کیسه بارداری ارتباط داشته باشد.
در بعضی موارد نیز می‌تواند نشانه مشکلات مهمی مانند سقط جنین یا بارداری خارج‌رحمی باشد. خونریزی در ماه‌های بعدی بارداری نیز ممکن است به مشکلات جفت یا شروع زایمان مربوط باشد. بنابراین اگر باردار هستید و خونریزی دارید، حتی اگر مقدار آن کم باشد، موضوع را با پزشک یا ماما در میان بگذارید. در صورت خونریزی شدید، درد شدید شکم، سرگیجه یا غش باید فوراً به مراکز درمانی مراجعه کنید.
این مقاله برای افزایش آگاهی نوشته شده است و جایگزین تشخیص یا مراقبت پزشکی فردی نیست.
