درون مغز کودکتان چه می‌گذرد؟

این مطلب به تأیید هیئت علمی مادرشو رسیده است.
درون مغز کودکتان چه می‌گذرد؟

مغز کودک شما از نواحی مختلفی که مسئول احساسات، منطق، زبان، حافظه، رفتار و مهارت‌های حرکتی هستند تشکیل شده است. درحالی‌که ژن‌ها یک طرح کلی را ارائه می‌دهند و اینکه مدارهای بین مناطق مختلف مغز قوی‌تر یا ضعیف‌تر می‌شود به تجربه‌های فرزند شما مربوط است. در این مطلب می‌توانید با اطلاعات بیشتری در مورد لوب‌های مغز کودک و آنچه کنترل می‌کند آشنا شوید.

لوب قدامی مغز

لوب قدامی مغز، واقع در پشت پیشانی، همهٔ افکار و رفتار داوطلبانه مانند راه رفتن، گفتار، حل مسئله و برخی از جنبه‌های احساسات را کنترل می‌کند. رشد این ناحیه در واقع بین شش تا ۱۲ ماهگی شروع می‌شود، زمانی که کودک بیشتر حرکت و صحبت می‌کند. هنگامی که کودک شما شروع به تلاش برای حرف زدن می‌کند، سمت چپ مغز او شروع به فعالیت می‌کند و هنگامی که به لالایی مورد علاقۀ خود گوش می‌دهد یا مجذوب این می‌شود که کدام قطعه‌ از اسبا‌ب‌بازی درون یک ظرف جا می‌شود، سمت راست مغز او کنترل را در دست دارد.

پردازش زبانی برای اکثر افراد تحت کنترل سمت چپ مغز است، درحالی‌که سمت راست، مسئول تفسیر محتوای عاطفی زبان از طریق لحن و ریتم آن است. لوب قدامی بالغ به صورت مرحله‌ای رشد می‌کند و سال‌ها طول می‌کشد که کاملاً توسعه یابد. کارکردهای جدید به طور مداوم در طول دوران کودکی اضافه می‌شود. مغز در دوران کودکی به قدری فعال است که نیمی از کالری‌های مصرف‌شده توسط یک کودک ​​پنج سالۀ معمولی، برای سوخت مغز مصرف می‌شود.

لوب آهیانه

لوب آهیانۀ مغز که در نزدیکی تاج سر واقع است، چشیدن، لمس، توانایی تشخیص اجسام، هماهنگی دست و چشم و مقداری تشخیص و قدرت بصری یعنی توانایی درک آنچه را به آن می‌نگرید کنترل می‌کند. این ناحیه از مغز تا حد زیادی از تحریک محیطی بهره می‌برد. وقتی به کودک خود اجسام و بافت‌های جدیدی برای بازی و لمس می‌دهید، شما به شکل مستقیم، رشد لوب آهیانه را تحریک می‌کنید. گرچه نوزادان مدام در حال چشیدن طعم غذاهای مختلف نیستند، اما پژوهش‌ها نشان می‌دهد که نوزادان از روز اول، غذاهای شیرین را ترجیح می‌دهند. آنها همچنین زمانی که مزۀ طعم ترش را می‌چشند، درست مثل بزرگسالان دهان خود را جمع می‌کنند.

لوب اکسیپیتال

لوب اکسیپیتال که در نزدیکی پشت سر واقع است، تشخیص بصری و بینایی یعنی توانایی درک آنچه را که می‌بینید کنترل می‌کند. بینایی یکی از حواسی است که هنگام تولد کمتر از همهٔ حواس دیگر توسعه یافته است. نوزادان نزدیک‌بین هستند و می‌توانند تنها تا فاصلهٔ ۲۰ تا ۴۰ سانتی‌متری خود را ببینید. آنها می‌توانند نور، اشکال و حرکت را تشخیص دهند اما هر چیز دیگری هنوز برایشان بسیار مبهم و تیره است. مدارهای عصبی که اطلاعات بصری را به مغز انتقال می‌دهد نیز هنوز رشد کامل پیدا نکرده‌ است، بنابراین برای نوزادان مشکل است که آنچه را می‌بینند درک کنند.

برای رشد این مدارها و کنترل‌های بینایی واقع در لوب اکسیپیتال، کودک شما نیاز به دیدن انواع اشیا دارد. در چند هفتۀ اول، هنگامی که او را در آغوش خود نگه می‌دارید، صورت شما به خوبی این کار را برای او انجام خواهد داد. تحقیقات نشان می‌دهد نوزادان ترجیح می‌دهند به چهرۀ انسان‌ها نگاه کنند. وقتی او یک ماهه شود، هر چیزی که از جلوی چشمان او عبور کند، به ویژه آنهایی که رنگ‌های متضاد و واضحی دارد، او را میخکوب خواهد کرد. با ادامۀ تحریک، بینایی کودک شما بهبود می‌یابد و در هشت ماهگی او می‌تواند به خوبی یک بزرگسال ببیند.

مخچه

مخچه که در پشت سر و نزدیکی پشت گردن واقع است، مسئول حفظ تعادل و هماهنگی عضلات است. این ناحیه از مغز اجازه می‌دهد تا کودک شما از غلت خوردن به خزیدن و سپس به راه رفتن پیشرفت کند. این ناحیه همچنین عملکردهای حسی حرکتی را هماهنگ می‌کند. به عبارت دیگر، این بخش، سیگنال‌های تمام حواس کودک را ترکیب می‌کند تا به او در کشف آنچه در حین حرکت احساس می‌کند کمک کند. مخچه نیز به عملکردهای پیچیده‌تر مغز مانند یادگیری موسیقی و زبان کمک می‌کند.

برخی از کارشناسان بر این باورند که مخچه نقشی حیاتی در کمک به بچه‌ها برای پردازش نشانه‌ها و تعاملات اجتماعی بازی می‌کند. در واقع، پژوهش‌ها نشان می‌دهد که اختلالات مخچه در ایجاد اتیسم که یک اختلال رشد مرتبط با اختلال ارتباطی و اجتماعی است نقش دارد.

ساقهٔ مغز

ساقهٔ مغز که در بالای نخاع در نزدیکی گردن واقع است، رشدیافته‌ترین ناحیۀ مغز هنگام تولد است. این بخش تمام رفلکس‌های ذاتی مانند گریه کردن، وحشت‌زده شدن و مکیدن شیر را کنترل می‌کند و تنظیم عملکردهای اساسی زندگی مانند تنفس، فشار خون، ضربان قلب، هضم غذا و حرکت سریع چشم را تنظیم می‌کند. ساقۀ مغز با همکاری بخش مرکز عاطفی مغز به نام آمیگدال، احساسات کودک شما، به ‌ویژه اضطراب یا آرام شدنش را کنترل می‌کند. مناطقی از مغز که احساسات را کنترل می‌کند، در اوایل زندگی رشد کامل می‌یابد و به برخوردهای والدین بسیار حساس است.

صبر و شکیبایی، توجه و درک والدین، نقشی کلیدی در کمک به کودک برای ایجاد یک شیوهٔ صحیح برای مدیریت احساساتش دارد. در آغوش گرفتن و آرام کردن کودک هنگامی که گریه می‌کند و به ‌ویژه در سال اول زندگی، تأثیر بسیار زیادی در رشد و افزایش توانایی او برای آرام کردن خود در آینده دارد و برخلاف باور رایج بیشتر افراد که معتقدند نوزاد را بغل نکنید تا بغلی نشود، از نظر علمی جای کودک در سال اول تولد در آغوش مادر و پدرش است.

لوب تمپورال

لوب تمپورال که در نزدیکی شقیقه‌ها واقع است، شنوایی، بویایی و فهم زبان را کنترل می‌کند. این بخش با همکاری بخش‌های آمیگدال و هیپوکامپوس، یادگیری، حافظه و پاسخ‌های عاطفی را ممکن می‌کند. شنوایی اولین حس نوزادان است که کامل می‌شود. در عرض چند دقیقه پس از تولد، نوزاد وحشت‌زده می‌شود و با صدای بلند گریه می‌کند. دلیلش این است که بیشتر رشد فیزیکی اولیه، بسیار قبل از تولد فرزند شما رخ می‌دهد. پژوهش‌ها نشان می‌دهد که گوش داخلی تنها ارگان حسی است که قبل از تولد به ‌طور کامل شکل گرفته است. گوش داخلی در اواسط بارداری به اندازۀ بالغ خود می‌رسد.

حس بویایی نیز در اوایل زندگی نوزاد توسعه می‌یابد. پژوهشگران می‌گویند نوزادان زودرس که در هفت ماهگی متولد شده‌اند، به بوها پاسخ می‌دهند که این بدان معنی است که ابزار لازم برای تشخیص بوها حتی قبل از تولد عمل می‌کنند. نوزادان در روز اول تولد خود به بوها واکنش نشان می‌دهند و در پاسخ به بوهای ناخوشایند چهره در هم می‌کشند و به بوهای شیرین لبخند می‌زنند.

مقالات مرتبط

گزارش اشکال