کروناویروس جدید کووید-۱۹: آموزش بیمار و همراه بیمار مبتلا

{عنوان مطلب}
ویدا شیخی
ویدا شیخی

ویراستار و سردبیر مادرشو

شرایط زندگی و دنیا گاهی بحرانی و بی‌رحم می‌شود و به همان نسبت، ما نیز گاهی باید بیشتر در مورد شرایط بحرانی‌ موجود بدانیم تا بهتر از یک فرد ناآگاه با آن برخورد کنیم؛ نه باید خودمان را گول بزنیم و بی‌خیال باشیم و نه آن‌قدر اضطراب داشته باشیم که خود و دیگران را آزار دهیم. درست در چنین روزهایی است که باید خودمان شرایط را مدیریت کنیم، از خانواده‌مان مراقبت کنیم و تا آنجا که می‌توانیم هشیار بمانیم، زیرا هرچه تعداد افراد آگاه‌ در چنین شرایطی بیشتر باشند، شانس زندگی و گذر از مرحلهٔ خطر بیشتر خواهد بود. پس لازم است بدانیم به چه کسی بیمار مبتلا گفته می‌شود، علائم ویروس کرونا را بشناسیم و یاد بگیریم که در صورت ابتلا به کروناویروس جدید چه کار کنیم و چطور از یک فرد بیمار مبتلا به کووید-۱۹ مراقبت کنیم.

بیمار مبتلا به کروناویروس جدید کووید-۱۹ چه کسی است؟

اول از همه این را بدانید که ممکن است فردی دچار این بیماری باشد ولی هیچ گونه علامتی نداشته باشد و خطری نیز برایش پیش نیاید و بهبود پیدا کند اما چیزی که مهم است، سرعت سرایت این ویروس از افراد بی‌علامت و بچه‌ها به افراد پرخطر مثل سالمندان و افرادی است که دچار یک بیماری مزمن یا زمینه‌ای هستند یا تحت درمان خاصی قرار دارند. پس بیمار، فقط فرد مبتلا و دارای علائم کرونا نیست، بلکه هر کسی می‌تواند ناقل بی‌علامت این بیماری باشد.

بیشترین راه شیوع این بیماری از طریق تماس با فرد یا سطوح آلوده به این ویروس است تا هوای تنفسی و تعداد بیماران جدید کروناویروس جدید هم برابر است با: بیماران فعلی ضرب در میزان مسری بودن بیماری ضرب در تعداد تماس بیماران با افراد سالم!

چه افرادی می‌‌توانند دورهٔ درمانی کروناویروس جدید کووید-۱۹ را در خانه بگذرانند؟

این تصمیم با نظر و تشخیص بالینی دقیق پزشکان تعیین می‌شود و بر اساس آن، درمان بیمار می‌تواند با وجود محیط امن خانه و توسط افراد آگاه انجام شود. در غیر این صورت، فرد بیمار می‌تواند باعث شیوع بیماری در افراد دیگر خانواده و سایر افراد جامعه شود. برای آگاهی شما و به گفتهٔ پزشکان، برخی موارد ابتلا به کروناویروس جدید کووید-۱۹ که می‌‌توانند با رعایت موارد ضروری و مهم بهداشتی در محیط خانه مورد مراقبت قرار گیرند شامل موارد زیر است:

  • بيماران دارای علائم خفيف
  • بیماران بدون علائم خطر و هشداردهنده
  • بیماران بدون بیماری‌های زمینه‌ای و شرایط پزشکی مزمن

اما هر کدام از این موارد چه تعریفی دارند؟ در ادامه با معنای هر کدام از آنها آشنا شوید.

علائم خفیف کروناویروس جدید کووید-۱۹ چیست؟

بیمارانی که دارای‌ علائم خفیفی هستند و همچنین هیچ بیماری زمینه‌ای و مزمنی ندارند، در معرض خطر کمتری هستند. علائم خفیف کروناویروس جدید کووید-۱۹ اغلب شامل موارد زیر است:

  • تب خفیف
  • سرفهٔ کم و خفیف
  • ضعف
  • آبریزش بینی
  • گلودرد
  • نبود علائم هشداردهنده

علائم شدید یا هشداردهندهٔ کروناویروس جدید کووید-۱۹ چیست؟

اگر علائمی مثل تب، ضعف عمومی بدن و دیگر علائم با موارد زیر همراه شود، فرد مبتلا می‌تواند در حال بروز و رسیدن به علائم هشداردهندهٔ کروناویروس جدید باشد:

  • تنگی‌ نفس یا مشکل در تنفس
  • افزایش ترشحاتی مثل خلط و خونریزی
  • علائم گوارشی‌ مانند تهوع، استفراغ یا اسهال
  • تغییر در وضعیت روانی‌ فرد، مثل گیجی و بی‌‌حالی‌ پایدار

افراد پرخطر در معرض ابتلا به کروناویروس جدید کووید-۱۹ چه کسانی هستند؟

کروناویروس جدید بیش از همه در سالمندها و مبتلایان به بیماری‌های زمینه‌ای قبلی شدید است. اگر فرد مبتلا یا هر فردی، یکی از موارد یا شرایط مزمن پزشکی زیر را نیز داشته باشد، باز هم در معرض خطر بیشتری در رابطه با ابتلا به بیماری کووید-۱۹ قرار می‌گیرد:

  • بیماری‌های تنفسی و ریوی
  • بیماری‌های قلبی
  • نارسایی کلیوی
  • دیابت
  • فشار خون بالا
  • شیمی‌درمانی
  • تحت درمان با کورتون
  • ایدز
  • چاقی
  • سایر شرایط نقص ایمنی بدن
  • سایر بیماری‌های زمینه‌ای

چگونه از بیمار مبتلا به کروناویروس جدید کووید-۱۹ مراقبت کنید؟

پزشک یا هر مراقبی باید برای‌ کنترل وضعیت بیمارش تا بهبود کامل با او در ارتباط و از حال بیمار باخبر باشد. اما اگر مراقب پزشکی برای مورد بیمار شما وجود ندارد ولی به هر شکلی مثلاً، توسط نتیجهٔ تماسی که با اورژانس گرفته‌اید یا طبق نظر پزشک یا مراقبی مشخص شده است که شما یا یکی از اعضای خانوادهٔ شما بیمار و مبتلا هستید، باید وضعیت بهداشتی‌ بیمار شما از نظر پیشرفت علائم از طریق تماس تلفنی‌ با پزشک یا مراقبان به صورت مرتب و روزانه بررسی‌ شود. علاوه بر این، خود بیمار و اعضای‌ خانوادهٔ بیمار باید در زمینهٔ رعایت بهداشت فردی‌، روش‌های‌ پیشگیری و کنترل عفونت، نحوهٔ مراقبت از افراد مشکوک به عفونت و چگونگی پیشگیری از بیماری و انتقال آن به دیگر اعضای‌ خانواده، آموزش‌های لازم را دریافت کنند. برخی از مهم‌ترین این آموزش‌ها شامل موارد زیر است:

  • بیمار را در اتاقی جداگانه و با تهویهٔ مناسب، مثلاً دارای یک پنجره قرار دهید.
  • ارتباط و تماس بیمار با افراد دیگر را به شدت محدود کنید.
  • یک نفر از خانواده را که از نظر سلامت در وضعیت خوبی‌ است برای‌ مراقبت از بیمار اختصاص دهید.
  • ترجیحاً فرد مراقب نباید از گروه‌های پرخطر مانند سالمندان باشد.
  • تردد و جابه‌جایی بیمار باید محدود شود.
  • فضاهای مشترک‌ با بیمار را به حداقل برسانید.
  • اعضای‌ خانواده باید از تردد به اتاق بستری‌ بیمار خودداری‌ کنند.
  • اگر اتاق جداگانه ندارید، بیمارتان باید بهداشت تنفسی‌ شامل استفاده از ماسک جراحی را رعایت کند و از سایر افراد خانواده فاصلهٔ دو متری را حفظ کند.
  • محل خواب بیمار باید؛ مثل خوابیدن در یک تخت جداگانه، جدا از دیگران باشد.
  • با توجه به نقش ناچیز شیر مادر در انتقال ویروس‌های دستگاه تنفسی‌، مادر می‌‌تواند به شیردهی ادامه دهد.
  • اما مادر هنگام شیردهی باید از ماسک‌ استفاده کند و قبل از تماس با کودک، بهداشت دست‌ها را رعایت کرده باشد و از دستکش استفاده کند.
  • مطمئن شوید که فضاهای‌ مشترکی مثل سرویس بهداشتی به خوبی‌ تهویه می‌شوند.
  • پنجره‌ٔ آشپزخانه را باز و تهویهٔ دستشویی‌ها را روشن‌تر از قبل بگذارید تا هوا به طور کامل عوض شود.
  • فرد مراقب وقتی به اتاق بیمار می‌رود باید از ماسک و دستکش استفاده کند.
  • فرد مراقب باید به شکل ‌مناسب صورتش را بپوشاند.
  • مراقب نباید ماسکش را در حین استفاده لمس کنید.
  • اگر ماسک‌ فرد مراقب، با ترشحات تنفسی و سرفهٔ بیمار آلوده شود، باید فوراً از اتاق بیرون برود و آن را عوض کند.
  • ماسک‌ بعد از پایان استفاده، با شرایط بهداشتی به طور مناسب جمع‌ و دور انداخته شود.
  • بهداشت و شستن دست‌های مراقب بعد از برداشتن ماسک‌ باید به شکل دقیق انجام و رعایت شود.
  • بهداشت دست‌ها را فوراً به دنبال تماس با فرد بیمار یا محیط اطراف او انجام دهید.
  • بهداشت دست‌ها قبل و بعد از تهیهٔ ‌غذا، قبل و بعد از خوردن غذا، بعد از استفاده از توالت و هر زمان که دست‌ها به نظر کثیف است انجام شود.
  • بهداشت دست‌ها را با استفاده از صابون و آب با دقت و صحیح باید انجام داد.
  • برای رعایت بهداشت دست‌ها می‌توان از الکل ٧٠ درصد نیز استفاده کرد.
  • قبل از استفاده از الکل برای ضدعفونی کردن، توجهات لازم مربوط به ایمنی مانند امکان آتش‌سوزی رعایت شود.
  • دست‌ها را بعد از شستن باید خشک‌ کرد.
  • بعد از شستن دست با آب و صابون، از دستمال حوله‌ای کاغذی برای خشک کردن استفاده کنید.
  • اگر دستمال حوله‌ای کاغذی در ‌ دسترس نیست، از حوله‌های پارچه‌ای شخصی برای هر نفر استفاده شود.
  • حوله‌های پارچه‌ای شخصی‌تان را هر روز با یک حولهٔ تمیز دیگر جایگزین کنید.
  • بهداشت تنفسی، یعنی پوشاندن دهان و بینی هنگام سرفه یا عطسه برای تمام افراد خانه لازم است.
  • بهداشت تنفسی، به ویژه در مورد افراد بیمار نیز باید انجام شود.
  • بهداشت تنفسی باید با استفاده از ماسک‌‌های طبی یا پارچه‌ای انجام شود.
  • هر ماسک جراحی و یک‌بارمصرف باید بعد از استفاده دور انداخته شود.
  • ماسک‌های پارچه‌ای باید بعد از استفاده به شکل کاملاً تمیزی شسته شود.
  • ماسک و دستمال‌های پارچه‌ای را می‌توان با صابون معمولی یا مواد شوینده و آب شست.
  • از تماس مستقیم دست با مایعات بدن بیمار مثل ترشحات دهان، تنفس یا ادرار و مدفوع خودداری و از دستکش استفاده کنید.
  • بهداشت دست‌ها را قبل و بعد از برداشتن دستکش انجام دهید.
  • دستکش‌ها، حوله‌ها، ماسک‌‌ها و سایر پسماندهای تولیدشده توسط بیمار را قبل از دفع با سایر پسماندهای خانگی باید در یک‌ ظرف یک‌بارمصرف دردار از اتاق بیمار جمع کرد.
  • رعایت بهداشت دیگر افراد خانه نیز بسیار ضروری است.
  • از استفادهٔ ظروف غذایی مشترک‌، حوله یا وسایل خواب مشترک‌ با یکدیگر خودداری کنید.
  • شست‌وشوی ظروف غذای بیمار با آب و مایع ظرف‌شویی لازم است. ‌
  • سطوح مورد تماس بیمار را روزانه با محلول‌های ضدعفونی حاوی وایتکس رقیق؛ یک درصد، تمیز کنید. ‌
  • توالت و روشویی مورد استفادهٔ بیمار روزانه با محلول‌های ضدعفونی حاوی وایتکس رقیق؛ یک درصد، تمیز کنید. ‌ ‌
  • لباس، حوله و ملافهٔ مورد استفادهٔ بیمار را با ماشین لباس‌شویی و در آب ٦٠ تا ٩٠ درجه بشویید. ‌
  • به دلیل احتمال ایجاد ذرات ریز آلوده‌کننده، از تکاندن لباس و ملافهٔ بیمار خودداری کنید.
  • با پزشک بیمارتان یا هر پزشک آشنای دیگری برای پیگیری درمان در تماس باشید.
  • به لزوم مراجعه به بیمارستان در صورت بروز علائم هشداردهنده دقت کنید.
  • اگر یکی دیگر از اعضای خانوادهٔ شما، علائم عفونت حاد تنفسی از جمله تب، سرفه، گلودرد و تنفس سخت را نشان داد، بلافاصله به ‌اورژانس اطلاع دهید و توصیه‌های بهداشتی را در مورد او هم دنبال کنید.

بیشتر بدانید:

توجه: محتوای مطالب موجود در «مادرانگی»، بر اساس نظرات و دانش پدیدآورندهٔ هر مطلب تهیه شده است و لزوماً نظر تیم علمی «مادرشو» را منعکس نمی‌کند. برای اطلاعات بیشتر شرایط استفاده را مطالعه فرمایید.